365తెలుగు డాట్ కామ్ ఆన్ లైన్ న్యూస్, ఢిల్లీ, జనవరి18,2026: నాయకత్వ పటిమ, అకుంఠిత దేశభక్తికి మారుపేరు నేతాజీ సుభాష్ చంద్రబోస్. అయితే ఆయన కేవలం ఒక విప్లవ వీరుడు మాత్రమే కాదు.. హిందూ ధర్మంపై, భారతీయ ఆధ్యాత్మికతపై అచంచలమైన విశ్వాసం కలిగిన గొప్ప సంస్కృతీ ప్రేమికుడు. భారతీయుల మనోభావాలను, హిందూత్వాన్ని, జాతీయతను ఏక రూపంగా దర్శించిన అరుదైన వ్యక్తిత్వం ఆయనది.
అధ్యాత్మిక బాటలో అడుగులు..
ప్రెసిడెన్సీ కాలేజీలో విద్యాభ్యాసం చేస్తున్న రోజుల్లోనే నేతాజీకి రామకృష్ణ పరమహంస, స్వామి వివేకానందల బోధనల పట్ల అమితమైన ఆసక్తి ఉండేది. వారి ఆధ్యాత్మిక వారసులైన మిత్రబృందంతో కలిసి మానవ సేవయే మాధవ సేవగా భావించేవారు.
ఇదీ చదవండి..మోటార్సైకిల్ డిజైన్లో సరికొత్త విప్లవం: క్లాసిక్ లెజెండ్స్కు మరో కీలక పేటెంట్!
ఇదీ చదవండి..ఆయుర్వేద ఔషధాల్లో ‘లోహ’ స్వచ్ఛతకు సరికొత్త కొలమానం!
కేవలం ఆసుపత్రులు, పాఠశాలలు నిర్మించడమే కాకుండా, విద్యావ్యవస్థలో జాతీయవాదాన్ని నింపడమే అసలైన ఆధ్యాత్మిక వృద్ధి అని ఆయన నమ్మేవారు.
జైలు గోడల మధ్య దుర్గాపూజ..
నేతాజీకి దుర్గామాతపై ఉన్న భక్తి సామాన్యమైనది కాదు. ఆయన దృష్టిలో మాతృభూమి, దుర్గామాత ఒక్కటే.1925లో బర్మాలోని మాండలే జైలులో ఉన్నప్పుడు, దేవీ నవరాత్రులు నిర్వహించుకునేందుకు అనుమతి ఇవ్వాలని కోరారు.
నిరాహార దీక్ష.. జైలు అధికారులు అనుమతి నిరాకరించినప్పుడు, నేతాజీ ఏకంగా నిరాహార దీక్షకు పూనుకున్నారు. హిందూ సంప్రదాయాలను నిర్వహించుకోవడం తన ప్రాథమిక హక్కు అని ఆయన పోరాడి సాధించారు.
“దుర్గామాత దర్శనం కలిగితే జైలు శిక్ష అనుభవించడం కష్టమనిపించదు” అని ఆయన తన లేఖల్లో పేర్కొనేవారు.
శివ-శక్తి ఆరాధన – మంత్ర శక్తి..
నేతాజీ తన జీవితంలో శివ, శక్తి ఆరాధనల మధ్య ఒక మధురమైన సంఘర్షణను అనుభవించేవారు.శివుడు ఆదియోగి అని, కాళికా మాత జగన్మాత అని.. వీరిద్దరి పట్ల ఆయనకు సమానమైన గౌరవం ఉండేది.
మంత్రోచ్ఛారణ వల్ల మెదడులోని కొన్ని విభాగాలు ఉత్తేజితమై, ఏకాగ్రత పెరుగుతుందని ఆయన విశ్వసించేవారు. నిరంతరం సాధన ద్వారా మానసిక శక్తిని పెంచుకోవచ్చని ఆయన అనుభవపూర్వకంగా నమ్మారు.
హిందూత్వమే జాతీయత..నేతాజీ సిద్ధాంతంలో హిందూత్వం, భారతీయత అనేవి రెండు వేర్వేరు అంశాలు కావు. “భారతదేశంలో ఎక్కడికి వెళ్లినా పూజా పద్ధతులు, శ్లోకాలు, సంప్రదాయాలు సమానంగానే ఉంటాయి. కాశ్మీర్ నుండి కన్యాకుమారి వరకు హిందువులందరూ ఈ భూమిని పవిత్ర భూమిగా భావిస్తారు.”
అని ఆయన నొక్కి చెప్పేవారు. ఐ.ఎన్.ఏ (INA) సైనికులకు కూడా వారి వారి మతపరమైన ఆచారాలను పాటించే స్వేచ్ఛను ఆయన కల్పించారు. రెండో ప్రపంచ యుద్ధ సమయంలో బాంబుల వర్షం కురుస్తున్నా, అర్థరాత్రి వరకు ఆయన యోగాభ్యాసంలో నిమగ్నమై ఉండేవారంటే ఆయన ఆధ్యాత్మికత ఎంతటిదో అర్థం చేసుకోవచ్చు.
అపవాదులకు సమాధానం..
కొంతమంది చరిత్రకారులు నేతాజీని నాస్తికుడిగా లేదా కేవలం వామపక్ష భావజాలం ఉన్న వ్యక్తిగా చిత్రించే ప్రయత్నం చేశారు. కానీ ఆయన కుమార్తె అనితా బోస్ ఈ వాదనలను కొట్టిపారేశారు.
నేతాజీకి భగవంతుడిపై అపారమైన నమ్మకం ఉందని, ఆయన ఏనాడూ నాస్తికుడు కాదని ఆమె స్పష్టం చేశారు. ఆధ్యాత్మికతను రాజకీయ సాధనంగా కాకుండా, తన వ్యక్తిత్వ వికాసానికి, దేశ విముక్తికి ఒక ఇంధనంగా ఆయన వాడుకున్నారు.
దేశ విముక్తి కోసం ఐ.సి.ఎస్ (ICS) వంటి ఉన్నత ఉద్యోగాన్ని త్యజించిన నేతాజీ, భారతీయ తత్వశాస్త్రం,సంస్కృతిలో ప్రాణవాయువును వెతుక్కున్నారు. నేటి తరానికి ఆయన అచంచలమైన దేశభక్తితో పాటు, తన మూలాల పట్ల ఆయనకున్న గౌరవం కూడా ఆదర్శనీయం.